Kazimierz Gajowy: Eksplozja całkowicie zmieniła stolicę Libanu

Kazimierz Gajowy mówi o swoim powrocie do Bejrutu.

Przed wyjazdem gospodarza „Studia Bejrut” do Polski stolica Libanu tętniła życiem. Eksplozja całkowicie to zmieniła.

Jak mówi Kazimierz Gajowy: Kiedy wróciłem do Bejrutu, widziałem dziwny świat. Tam, gdzie kiedyś był port, nie ma nic.

Rozmówca dodaje, że kiedy wyszedł z lotniska zobaczył, że w Bejrucie pada deszcz, który ma być również skutkiem wybuchu. Wybuch bowiem mógł zachwiać atmosferą.

Jest pewna nadzieja. Dwóch ministrów podjęło dymisję. Ma również odbyć się próba doprowadzenia do przedterminowych wyborów – zaznacza Gajowy.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

M.N.

Gajowy: W Libanie ludzie przestali nazywać prezydenta prezydentem. Nowy ruch musi wziąć sprawy w swoje ręce

Kazimierz Gajowy i Maja Outayek o sprzątaniu Bejrutu, pomocy dla jego mieszkańców, wizycie Emmanuela Macrona w Libanie i tym, co muszą zrobić protestujący.

Kazimierz Gajowy pyta się Maja Outayek, o sytuację w Bejrucie. Rozpoczęło się sprzątanie w mieście. Podkreśla, że Bejrut nigdy czegoś takiego dotąd nie doświadczył. Odnosi się do wizyty prezydenta Francji w Libanie.

Były premier Sad al-Hariri prosił prezydenta Francji by nie przekazywał żadnej pomocy instytucjom rządowym.

Emmanuel Macron odpowiedział, że nie przekaże im nic. Kazimierz Gajowy stwierdza, że tragedia Bejrutu to „okazja do rozbudzenia sumienia”, podkreślając, że czas by kraje takie jak Liban przestały być areną wojen. Zauważa, że zaszła zmiana w podejściu protestujących przeciwko rządzącym:

Ludzie przestali nazywać prezydenta prezydentem, […] mówią pan Aoun.

Prowadzący Studio Bejrut podkreśla, że Libanowi potrzebny jest „nowy ruch, który musi wciąć sprawy w swoje ręce”. Nie wystarczy bowiem odsunąć tych, którzy są u władzy, ale trzeba mieć też kogoś na ich miejsce. Rozmówca Krzysztofa Skowrońskiego zachęca do wpłat na konto Fundacji Fenicja, niosącej pomoc Libańczykom. Wskazuje na osobę św. Szarbela, która łączy ludzi ponad podziałami religijnymi.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

A.P.

Dr Bryc: Hezbollah jest państwem w państwie w Libanie. Izrael i USA są obwiniane za każdą tragedię na Bliskim Wschodzie

Dr Agnieszka Bryc mówi o wsparciu władz Izraela dla Libańczyków, niepokojach Tel-Awiwu spowodowanych rosnącą siłą Hezbollahu i trudnych stosunkach arabsko-żydowskich.


Ekspert ds. polityki bliskowschodniej, Dr Agnieszka Bryc mówi o reakcjach Izraelczyków na tragiczny wybuch, który miał miejsce w Libanie i wylicza, że prezydent Izraela złożył list kondolencyjny władzom w Libanie, premier Netanjahu zaoferował pomoc humanitarną i medyczną, a mer Tel-Awiwu oświetlił tamtejszy ratusz w kolorach flagi Libanu. Pomoc dla Libanu od władz Izraela będzie wysłana pośrednio przez zewnętrzne podmioty jak ONZ.

Wiemy, że Libańczycy przyjęli pomoc Izraelską, więc to potwierdza fakt, że zniszczenia są ogromne i nie ma znaczenia, że przyjmuje się pomoc od dotychczasowego wroga państwa. Izraelczycy poszli na układ taki, że pomoc nie ma charakteru bezpośredniego, bo to psułoby nastroje społeczne w Libanie.

Rozmówczyni Jaśminy Nowak wspomina, że Izrael jest uznawany jedynie przez Jordanie i Egipt, co odwzorowuje trudne stosunki pomiędzy państwami arabskimi, a narodem żydowskim. Od 2006 roku po wojnie z Hezbollahem, Izrael bacznie przygląda się bazom tej organizacji w południowym Libanie, a od 2012 roku, kiedy wybuchła wojna w Syrii, strach został dodatkowo spotęgowany, przez radykalne wzmocnienie militarne Hezbollahu.

Izraelczycy naprawdę bardzo obawiają się tego, że Hezbollah zdobył w Syrii niewiarygodne zdolności armijne i przekształcił się z organizacji terrorystyczno-partyzanckiej w klasyczną armię (…) Hezbollah jest państwem w państwem w Libanie.

Dr Agnieszka Bryc podkreśla, że na Bliskim Wschodzie łatwo jest zaszczepić spiskowe teorie, jak te, że za wszelkimi tragediami w państwach arabskich np. takich jak eksplozja w Bejrucie, zawsze stoją Amerykanie.

Hezbollah próbuje tworzyć wizerunek taki, że za wszystkim stoją Amerykanie albo Izraelczycy (…) Tak jest też tym razem. Izraelczycy mają problem z tym, że z jednej strony pomagają w sytuacji kryzysowej, a z drugiej strony są obwiniani, że to oni stoją za tymi tragediami państw arabskich.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

M.K.

Kazimierz Gajowy: W Libanie rośnie sprzeciw wobec działań prezydenta Michela Aouna

Kazimierz Gajowy relacjonuje nastroje w Libanie. Poniedziałkowy wybuch przyczynił się do spadku, i tak niewielkiego, zaufania społeczeństwa do władz państwowych.

Kiedy wrócę do mojej ojczyzny – Bejrutu, odwiedzę naszych strażaków, którzy pomagają na miejscu zdarzenia. Wiemy, że wielu ludzi znajduje się jeszcze pod gruzami choć od wybuchu minęły 24 godziny. Uszkodzone zostały przede wszystkim okna, szyby czy aluminium. Istnieje szansa, że nasi strażacy, którzy są dobrze wyposażeni, mogą być bardzo pożyteczni – mówi Kazimierz Gajowy.

Bejrut ochłonął. Najważniejszą informacją jest jednak to, że Libańczycy całkowicie utracili jakiekolwiek zaufanie do władzy. W szybkim tempie rośnie sprzeciw wobec działań prezydenta Michela Aouna. „Czas, żeby odejść” – mówi część Libańczyków. Według rozmówcy Krzysztofa Skowrońskiego jest to osoba, która nie nadaje się na stanowisko prezydenta.

Na początku doszło do pożaru pewnej części portu, stąd też ludzie wyszli na balkony i niektórzy z nich zapłacili za to życiem. Zaczęli oni bowiem nagrywać całe zajście. Według rankingów najsilniejszych wybuchów, eksplozja w Bejrucie zajmuje niechlubne trzecie miejsce. Przez 75 lat nie było wybuchu porównywalnego z tym, który miał miejsce w Bejrucie.

Gospodarz „Studia Bejrut” mówi o przyczynach wybuchu w porcie. W przestrzeni publicznej zaczynają funkcjonować teorie spiskowe. Od jakichkolwiek związków z tragedią odżegnał się Izrael. Straty materialne po wybuchu w Bejrucie są szacowane na 10-15 mld dolarów. Dzisiaj do stolicy Libanu przyleci prezydent Francji Emmanuel Macron. Pomoc dla Libańczyków w Polsce organizuje Fundacja Fenicja im. św. Charbela.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

A.W.K./M.N.

Mieszkaniec Bejrutu: Port już nie istnieje. 20 tys. osób nie ma gdzie mieszkać. Brakuje wszystkiego

Sayed Kambari o dramatycznej sytuacji w stolicy Libanu, rannych i zmarłych w wyniku poniedziałkowej eksplozji, zniszczeniu miasta, niedoborach żywności, bezrobociu i słabości libańskiej waluty.

Sayed Kambari mówi o tragicznej sytuacji w Bejrucie  po poniedziałkowym wybuchu. Jest ponad 6 tys. rannych i co najmniej 700 zabitych. Miasto zostało w połowie zniszczone. 20 tys. ludzi nie ma gdzie mieszkać. Wielu z nich nie ma także pracy. Bez międzynarodowej pomocy jego odbudowanie nie będzie możliwe. Nasz gość mówi o pomocy, jaką Liban otrzymuje od innych krajów. Podkreśla, że brakuje wszystkiego.

Sayed Kambari w momencie wybuchu znajdował się w swoim domu 3 km od portu.  Ten ostatni, jak mówi, już nie istnieje. Bejrut zmaga się z ciężkimi niedoborami żywności. Na wyczerpaniu jest też prąd. Libańska waluta jest dramatycznie słaba.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

A.W.K./A.P.

Dr Jacek Bartosiak, Tomasz Grzywaczewski, Paweł Rakowski – Popołudnie WNET – 05.08.2020 r.

Popołudnia WNET można słuchać od poniedziałku do piątku w godzinach 16:00 – 18:00 na: www.wnet.fm, 87.8 FM w Warszawie, 95.2 FM w Krakowie i 96,8 FM we Wrocławiu. Zaprasza Jaśmina Nowak.

Goście Popołudnia WNET:

Dr Jacek Bartosiak – ekspert ds. geopolityki, think tank Strategy&Future;

Tomasz Grzywaczewski – podróżnik i dziennikarz specjalizujący się w post-sowieckich państwach nieuznawanych;

Paweł Rakowski – bliskowschodni korespondent Radia Wnet.


Prowadzący: Jaśmina Nowak

Realizator: Franciszek Żyła


Dr Jacek Bartosiak uważa, że Stany Zjednoczone w kolejnych krokach mogą odciąć Chiny od amerykańskiej waluty w obrocie międzynarodowym, a następnie wzmożone napięcie doprowadzi do wybuchu wojny na zachodnim Pacyfiku. Dodaje, że Amerykanie coraz śmielej będą wzmacniać kontakty z Tajwanem, co przyczyni się do podgrzania atmosfery. Gość Popołudnia Wnet przytacza słowa Mike’a Pompeo sprzed tygodnia, gdy powiedział, że nie dopuści, aby Chiny stały się numerem 1 na świecie, a Komunistyczna Partia Chin zostanie obalona jak ZSRR. Dr Bartosiak wyraża nadzieje, że Polska dzięki swojej odległości geograficznej, nie ucierpi znacząco w ewentualnym konflikcie, pomiędzy Chinami a USA. Nadzieje tę mąci jednak możliwość włączenia się do tego rodzaju konfliktu Rosji, co rozciągnęłoby działania zbrojne do granic Europy Wschodniej. Rozmówca Jaśminy Nowak krytycznie ocenia wystąpienie Mike’a Pompeo, który nie zaproponował żadnego konkretnego planu, jak USA zamierzają przywrócić swoją dominację na Pacyfiku. Dodaje, że zauważyły to władze Australii, które chłodziły retorykę amerykańską, podczas bilateralnej wizyty szefa amerykańskiej dyplomacji w tym kraju. Amerykanie będą potrzebowali jednak zarówno Japonii i Australii, a ich porty i bazy będą kluczowe dla utrzymania tempa operacji morskich na Morzu Południowochińskim i walki powietrznej. Kluczowe byłyby również Filipiny i Tajwan, z których mogłyby operować siły specjalne i tworzyć zaplecze paliwowo-materiałowe. Z kolei niepewne jest wsparcie ze strony państw UE, ponieważ „Europejczycy nie mają żadnych zdolności wojskowych. Mieliby w tej chwili problem z Rosją, gdyby wykorzystali oni ten moment, by zrobić swoje porządki w państwach bałtyckich, na Białorusi czy Ukrainie”.


Podróżnik i dziennikarz, Tomasz Grzywaczewski opowiada o narastającym konflikcie na linii Mińsk-Moskwa. Jak wskazuje rozmówca Jaśminy Nowak, Rosja wywiera presję na Białoruś, by doprowadzić do głębszej integracji, a w konsekwencji wchłonięcia tego kraju. Natomiast na Białorusi do głosu dochodzi nowe młode pokolenie, które wychowało się już w innym świecie, korzystając z nowych mediów. Wyrazicielką tego pokolenia jest obecna liderka opozycyjna, 38-letnia Swiatłana Cichanouska: „Dobrze wykształcona, mówiąca w obcych językach, zyskuje sobie oczekiwania i nadzieje tej młodej części białoruskiego społeczeństwa, które coraz bardziej czuje swoją podmiotowość”. Zdaniem gościa Popołudnia Wnet, wybory na Białorusi zostaną z pewnością sfałszowane, a Polska powinna odgrywać aktywniejszą rolę wobec swojego wschodniego sąsiada: „Dzisiaj to jest ostatni dzwonek, abyśmy nie patrzyli na Białoruś jako egzotyczny kołchoz Łukaszenki, tylko jak na naszego sąsiada o strategicznym znaczeniu i bratni naród, z którym kiedyś dzieliliśmy państwowość”.


Korespondent Radia Wnet z Bliskiego Wschodu, Paweł Rakowski przytacza opinie sejsmologów, którzy podają, że eksplozja w Bejrucie miała trzecią po Hiroszimie i Nagasaki siłę wybuchu. W wyniku wybuchu, 300 tys. mieszkańców Bejrutu zostało bezdomnych, a dzielnice w pobliżu portu zostały pozbawione infrastruktury. Poważnie naruszone zostały także konstrukcje budynków. Straty szacowane są na 5 mld dolarów. Dziennikarz podkreśla, że port w Bejrucie był oknem na świat, przez który państwo to sprowadzało 98% produktów. Co gorsze, zniszczeniu uległy też magazyny ze zbożem i medykamentami do walki z COVID-19. Pocieszającym komunikatem zdaniem korespondenta Radia Wnet, jest oświadczenie Izraela i Hezbollahu, którzy zgodnie stwierdzili, że katastrofa ta nie była spowodowana przyczynami politycznymi. Gość Popołudnia Wnet wskazuje jednak, że Hezbollah wykorzystywał port i lotnisko w Bejrucie do eksportu broni i materiałów odurzających, więc pozostaje on głównym podejrzanym w związku ze składowaną w porcie saletrą, która miała być przyczyną wybuchu. Redaktor Paweł Rakowski ocenia, że choć ludzie domagają się zmian politycznych, to specyficzny system demokratyczny w tym kraju utwierdza stary układ władzy. Dodaje, że Liban nie poradzi sobie bez pomocy międzynarodowej, a Arabia Saudyjska już zapowiedziała, że wspomoże finansowo Liban, jeśli władze tego kraju wyeliminują, bądź ograniczą działalność Hezbollahu w swoim państwie.

Wybuch w Bejrucie. Kazimierz Gajowy: Te chemikalia się nie palą same. Dowiemy się, że w tej sprawie jest drugie dno

Kazimierz Gajowy i Maja Outayek o tragedii w stolicy Libanu, skutkach i przyczynach wybuchu oraz o tym, jak pomóc Libańczykom.

Kazimierz Gajowy i Maja Outayek mówią o wczorajszym wybuchu w Bejrucie. Zniszczone zostały trzy szpitale w centrum miasta.  Eksplodowało ok. 7 tysięcy ton saletry amonowej. Materiały wybuchowe w przyportowym magazynie trzymano bez odpowiednich zabezpieczeń. Co najmniej od 6 lat przestrzegano przed możliwą tragedią. W wyniku wybuchu zginęło co najmniej 78 osób, rannych jest kilka tysięcy. Libańczycy, jak zauważa Maja Outayek, przypominają w tym kontekście słowa lidera Hezbollahu Hasana Nasrallahu, który swego czasu mówił o ataku na magazyny saletry amonowej w Hajfie. Współprowadząca Studia Bejrut zauważa, że jeszcze tego tylko brakowało pogrążonemu w kryzysie Libanowi. Kazimierz Gajowy zauważa, że

Te chemikalia się nie palą same.

Same z siebie jedynie się topią, a palą się dopiero pod wpływem zaprószonego już ognia. Jak przypuszcza prowadzący Studia Bejrut „dowiemy się, że w tej sprawie jest drugie dno”. Liban, jak mówi Gajowy, jest krajem, który wszystko importuje. Zniszczenie portu to „dziuro w łańcuchu dostaw”.

Ośmielę się powiedzieć, że w najbliższych dniach grozi nawet głód.

Część saletry miała być transportowana do Afryki, ale ją skonfiskowano i przetrzymywano w magazynie. W związku z tym nasz gość zastanawia się:

Po co trzeba było ją wyładowywać, jeśli to było przeznaczone do Mozambiku.

Informuje, że port w którym doszło do wybuchu jest otoczony dzielnicami mieszkalnymi. Najbliższa jest dzielnica chrześcijańska, która najbardziej ucierpiała. Obecnie Libańczykom, jak mówi Gajowy, potrzebna jest pomoc ad hoc. Zachęca do wpłacania na Fundację Fenicja, która od lat pomaga mieszkańcom Libanu.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

A.W.K./A.P.

Potężna eksplozja w Bejrucie. Rośnie liczba zabitych. Przyczyną prawdopodobnie wybuch azotanu

Eksplozja w magazynach portowych w Bejrucie spowodowała, jak dotychczas śmierć 25 osób i ponad 2700 rannych. Przyczyną wybuchu był prawdopodobnie azotan. Z całego świata płyną wyrazy wsparcia.

Światowe media informują o 50 zabitych i 2700 rannych w wyniku eksplozji w stolicy kraju. Przyczyną eksplozji był prawdopodobnie azotan amonowy lub azotyn sodu przechowywany w magazynie portowym w centrum miasta, który powstał w 2014 roku. Na nagraniach opublikowanych przez mieszkańców, przed główną eksplozją widać było pożar i wybuchy przypominające fajerwerki, które prawdopodobnie również się tam znajdowały.

Libański minister spraw zagranicznych podał, że w magazynie składowany był azotan amonowy i to on doprowadził do wielkiego wybuchu. Dyrektor generalny libańskiej służby celnej, Badri Daher ze łzami w oczach oświadczył, że przyczyną był składowany w porcie azotan (nitrate).

Wybuchowi azotynu towarzyszą pomarańczowe chmury, które widać było podczas eksplozji w Bejrucie.

Szef libańskiego General Security, Abbas Ibrahim powiedział, że ładunek, który spowodował wybuch, mógł pochodzić z konfiskaty przeprowadzonej niedawno na jednym ze statków. Prawdopodobnie był to azotyn sodu.

Szpitale w stolicy są przepełnione, a rannych transportuje się do placówek medycznych poza miasto.

W wybuchu zginął Nazar Najarian, Sekretarz generalny libańskiej partii Kataeb, która miała swoją siedzibę obok portu, gdzie doszło do wybuchu.

„Obiecuję, że ta katastrofa nie przejdzie bez odpowiedzialności. Winni zapłacą cenę” – powiedział premier Libanu.

Prezydent Libanu, Michel Aoun zwołał Najwyższą Radę Bezpieczeństwa, a premier ogłosił żałobę w jutrzejszym dniu.

Pomoc humanitarną zaoferował zarówno Izrael, jak i premier Wielkiej Brytanii, prezydent Francji i minister spraw zagranicznych Iranu.

Szef izraelskiego MSZ potwierdzał przypuszczenia libańskich władz o ogniu, jako przyczynie wybuchu. Zaprzeczał też pogłoskom o celowym wywołaniu eksplozji. Szybko po wybuchu rozpoczęły się rozważania, czy nie był on konsekwencją ostatnich napięć pomiędzy Izraelem a Hezbollahem.

Libański Hezbollah wezwał wszystkie siły polityczne do wspólnego przezwyciężenia „bolesnej katastrofy”.

Źródło: Al Jazeera/Fox News

Autor: Marcin Krzeszowiec

Gajowy: Trzaskowski otrzymał w Libanie 81% głosów

Kazimierz Gajowy relacjonuje z Bejrutu wyniki wyborów prezydenckich, w których udział wzięło niewiele ponad 100 osób w dwóch obwodach wyborczych.

Kazimierz Gajowy relacjonuje z Bejrutu wyniki polskich wyborów prezydenckich, które rozłożyły się w Libanie na korzyść kandydata PO. Rafał Trzaskowski otrzymał w Libanie 81% głosów, natomiast Andrzej Duda zaledwie 19%. Kandydat PO otrzymał 82 głosy, natomiast kandydat PiS 21 głosów. Łącznie oddano 103 głosy wyborcze.

Gość Krzysztofa Skowrońskiego wskazuje, że informacje na temat Polski, mieszkańcy Bejrutu czerpią ze źródeł francuskich i belgijskich, które opisują PiS jako partię występującą przeciwko ludziom mieszkającym na Bliskim Wschodzie. Kazimierz Gajowy podkreśla, że Polonia w Libanie uległa zasadniczej transformacji.

Nie ma śladów po Polonii Władysława Andersa (…) To jest całkowicie nowa Polonia i przede wszystkim są to rodziny mieszane.

Wybory przebiegły bez żadnych komplikacji i nie było widać żadnych podziałów – dodaje gość Radia Wnet.

Posłuchaj całej rozmowy już teraz!

M.K.