Rozmowy Polsko-Węgierskie: O Wacławie Felczaku i PRL-u w oczach Węgrów

fot. Piotr Mateusz Bobołowicz

W drugim odcinku Rozmów Polsko-Węgierskich rozmawiamy z Istvanem Kovacsem, poetą, historykiem, tłumaczem literatury polskiej na język węgierski.

Wysłuchaj całej audycji już teraz!

Istvan Kovacs to jeden z największych znawców literatury polskiej na Węgrzech. Na język węgierski przełożył dzieła autorów takich jak Melchior Wańkowicz, Edward Stachura czy Ryszard Kapuściński. W latach 90. pełnił również funkcje konsula generalnego Węgier w Krakowie, gdzie angażował się w utrwalanie współpracy polsko-węgierskiej na niwie kulturalnej. Istvan Kovacs opowiada o swoich wizytach w Polsce przed 1989 rokiem oraz o zażyłej znajomości z profesorem Wacławem Felczakiem, który był częstym gościem w Budapeszcie.

Zobacz także:

Rozmowy Polsko-Węgierskie: Dr Wojciech Frazik, prof. Maciej Szymanowski

 

Horodenka: skarby architektury i dziedzictwo Pokucia w cieniu historii

Kościół w Horodence / Fot. https://m-a-d-m-a-x.livejournal.com/460848.html, Wikimedia Commons

W drugiej części podcastu rozmawiamy o Hordence, miasteczku położonym w regionie Pokucie niedaleko od Dniestru.

W drugiej części podcastu rozmawiamy o Horodence, miasteczku położonym w regionie Pokucie niedaleko od Dniestru. Opowiadamy o kościele pod wezwaniem Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny, który pierwotnie był klasztorem ojców misjonarzy, a później został przekazany teatynom. Ten zespół architektoniczny został zbudowany w latach 1743-1760 i sfinansowany przez starostę Kaniowskiego, Mikołaja Bazylego Potockiego. Niestety, po kasacie józefińskiej, klasztor został zamknięty, a kościół przekształcony w kościół parafialny. Warto nadmienić, że starosta Kaniowski był również fundatorem soboru w Poczajowie.

W rozmowie wspominamy również, że większość dzieł architekta Bernarda Merytyna oraz rzeźbiarza Pędzla trafiło głównie do Lwowa. Niestety, wiele z tych dzieł zostało zniszczonych i spalonych w Horodence. Obecnie, te rzeźby stanowią część Muzeum Pinsla we Lwowie, znajdującego się w byłym klasztorze sióstr Klarysek na Mytniej Płości, naprzeciwko Bernardynom. Kościół w Horodence jest teraz pod opieką polskich konserwatorów z Instytutu Polonika.

W 1991 roku, po wykorzystaniu go przez sowieckie władze jako koszary i zakład włókienniczy, kościół został przekazany grekokatolikom. Przy wejściu do świątyni znajduje się tablica pamiątkowa dla Mikołaja Bazylego Potockiego, starosty Kaniowskiego, napisana zarówno w języku ukraińskim, jak i polskim.

Następnie, opowiadamy o różnicy pomiędzy Pokuciem a Huculszczyzną oraz o różnych nazwach jagód na terenie Pokucia i ich pochodzeniu. Na koniec, zwracamy uwagę na zagrożenie dziedzictwa kulturalnego na Ukrainie podczas trwającej wojny i rosyjskiej agresji oraz apeluję o ochronę tych zabytków. W następnym odcinku podcastu będziemy rozmawiać o Jazłowcu, który znajduje się na zachodnim Podolu.

Od zniszczenia do odnowy: Brzeżany świadkiem przemian polskiego dziedzictwa na Ukrainie

Porozmawiajmy o Sporcie: niezwykłe historie mniej znanych piłkarzy – o swojej książce opowiada Antoni Bugajski

Fot.: Sepp, Pixabay

W księgarniach ukazała się trzecia część cyklu „Był sobie piłkarz”. Na falach Radia Wnet gości jej autor – Antoni Bugajski.

W audycji „Porozmawiajmy o Sporcie” także m.in. o derbach Łodzi w PKO BP Ekstraklasie oraz kolejnym zwycięstwie Bartosza Zmarzlika w cyklu Grand Prix.

Goście programu:

  • Kazimierz Romaniec – dziennikarz, znawca historii futbolu, Encyklopedia piłkarska FUJI,
  • Antoni Bugajski – dziennikarz „Przeglądu Sportowego”, autor książek z serii Był sobie piłkarz.
  • Krzysztof „Nenes” Nyga – menedżer i ekspert żużlowy.

Prowadzi Grzegorz Milko.

Odsłuchaj całą audycję:


„Porozmawiajmy o Sporcie” w każdą niedzielę o godzinie 19:00 na antenie Radia Wnet.
Wszystkie wydania audycji można odsłuchać tutaj.


Zobacz także:

Raz na wozie, raz pod wozem. Piastri chciał do McLarena, Palou nie – akt.

Raport z Kijowa 14.08.2023 r.: „Chodzimy po ulicach splamionych krwią”

Kuba Stasiak i Serhij, który mieszka na Donbasie, 10 km od linii frontu, 2023 r., fot. Archiwum prywatne Kuby Stasiaka ( www.instagram.com/czarneowcekuby/ ).

Powiedział Kuba Stasiak, współpracownik Radia Wnet, który od kilkunastu miesięcy jako wolontariusz jest zaangażowany w ewakuację ludności cywilnej z terenów objętych działaniami wojennymi.

Mamy do czynienia z bardzo straumatyzowanymi ludźmi, którzy nie widzą dla siebie przyszłości …To co istotne, to brak zaufania do instytucji, do policji, do wojska w wielu przypadkach. Poniekąd właśnie w tym tkwi nasza przewaga. Kiedy ludzie słyszą o tym, że za parę dni mogą zostać przymusowo zabrani ze swoich domów bez możliwości zabrania swoich rzeczy, czy może raczej w większości rzeczy. To jest przewaga nasza. My jesteśmy tam często kilkoma autami, kilkoma większymi autami, staramy się do nich dotrzeć, staramy się im wytłumaczyć, że w tym momencie oni mogą wyjechać na swoich własnych zasadach. Jest czas, żeby się spakować, a to, co nastąpi za parę dni jest jedną wielką niewiadomą i najpewniej po prostu zostaną zabrani siłą. A to co istotne to to, że mamy do czynienia z bardzo dumnymi ludźmi, bardzo dumnymi ludźmi, którzy są już w dużej mierze zmęczeni, nie tylko wojną, ale też polityką jako taką. Kiedy właśnie rozmawiamy z nimi, najczęściej mają pretensje do ukraińskich władz, że jeszcze nie deeskalują wojny, więc też istnieje pewien brak zrozumienia tego, czym jest wojna jako taka.


Artur Żak i Dmytro Antoniuk rozmawiają na temat bieżących wydarzeń na ogarniętej wojenną pożogą Ukrainie, ze szczególnym uwzględnieniem nocnego rosyjskiego zmasowanego ataku na Odessę i obwód odeski.


Wysłuchaj całej audycji już teraz!

Maria Kwaśniewska-Maleszewska: pierwsza Polka odznaczona złotym medalem Orderu Olimpijskiego

Gwiazda Marii Kwaśniewskiej-Maleszewskiej w Alei Gwiazd sportu we Władysławowie / Fot. Lukasz2, Wikimedia Commons, CC0

Wybitna lekkoatletka uprawiała również m.in. koszykówkę i siatkówkę. Podczas II wojny światowej aktywnie uczestniczyła w działaniach konspiracyjnych.

Wysłuchaj całej audycji już teraz!

Janusz Kusociński: najlepszy długodystansowiec okresu międzywojennego – Niezwykłe postaci polskiego sportu – 10.08.2023

Nasza w tym rola: myśląc o przyrodzie, nie możemy abstrahować od człowieka. Wzorem powinien być św. Franciszek

Giotto, St. Francis of Assisi Receiving the Stigmata / Fot. Steven Zucker, Smarthistory co-founder, Flickr, CC BY-NC-SA 2.0

Gościem audycji jest o. Andrzej Zając, franciszkanin. Jak mówi: „Zmorą dzisiejszego czasu jest przekonanie, że człowiek jest samowystarczalny”.

W drugiej części programu, gościem jest Mateusz Piotrowski, doradca Światowego Ruchu Katolików na Rzecz Ochrony Środowiska.

Wysłuchaj całej audycji już teraz!

Biennale w Warszawie i Giotto w Asyżu – Tygodniowy Kalejdoskop Kulturalny – 24.06.2023 r.

Program Wschodni 12.08.2023 r.: Rosjanie carowi mogą wiele wybaczyć

Jak będzie mordował, grabił i prześladował, to OK, przecież to car, ale pokazując, że jest słaby, popełnia niewybaczalny błąd, – powiedział gość audycji dr Jakub Olchowski.

Paweł Bobołowicz rozmawia z ekspertem Instytutu Europy Środkowej i Wydziału Politologii i Dziennikarstwa UMCS, na temat bieżących wydarzeń na Białorusi, Ukrainie i Rosji, a także o zagrożeniach i możliwościach dla RP wynikających z tych procesów.


Olga Siemaszko prezentuje najnowsze wiadomości z Białorusi, a także przedstawia słuchaczom wywiad z Swiatłaną Cichanouską:

Myślę, że ludzie są rozczarowani. Ponieważ wszyscy, w tym i ja, chcieliśmy, aby wszystko działo się szybciej. Nie uwzględniono wszystkich warunków. Nie wzięli pod uwagę, że zabraknie ludzi i środków na zorganizowanie ściślejszej koordynacji. Pewną rolę odgrywa fakt, że korzystanie z niezależnych mediów na Białorusi jest ograniczone. Aby znaleźć informacje, należy to robić w konspiracji i oczywiście ludzie mogą się teraz ukrywać, nic nie robić na Białorusi, nie być aktywni. Ale jestem pewna, że ten ogień w ich sercu płonie. A jeśli będziemy potrzebowali pomocy, to ludzie na Białorusi znowu wyjdą. Ale następnym razem musimy mieć pewność, że jest to właściwy czas i miejsce, kiedy będziemy musieli ponownie zabrać głos.


Artur Żak relacjonuje rakietowe ataki na Zaporoże, które Rosja naniosła 9 i 10 sierpnia br.:

Wczoraj Pawle omawialiśmy reakcję Denise Brown, koordynatorki ds. pomocy humanitarnej Organizacji Narodów Zjednoczonych na Ukrainie, która potępiła rosyjski atak rakietowy na Zaporoże 10 sierpnia, w wyniku którego uszkodzony został hotel „Reikartz”, w którym wielokrotnie przebywał personel ONZ. Dzień wcześniej doszło do ataku identyczną rakietą w identycznie cywilny obiekt, ale reakcji ONZ nie było. W Zaporożu 9 sierpnia rosyjski pocisk rakietowy zabił 18-letnią Swietłanę Semiejkiną i 21-letnią Krystynę Spicyną. Dziewczyny były muzykami. Po inwazji na pełną skalę stworzyli duet Similar Girls i podczas swoich występów zbierali fundusze dla ukraińskiego wojska. Pocisk trafił w jedną z dzielnic mieszkalnych miasta. To tam wystąpiły Swietłana i Krystyna. Pocisk trafił w jedną z dzielnic mieszkalnych miasta. To tam wystąpiły Svetlana i Kristina. Były grajkami ulicznymi i zbierały fundusze na pomoc dla uchodźców i SZU. Dziewczyny przyjechały godzinę przed czasem, bo skorzystały z podwózki, gdyby przyjechały o czasie żyłyby.


Artur Żak opisuje rosyjską antypolską kampanię dezinformacyjną, która została wymierzona w Ukraińców, a jednym z główny retransmiterów tej narracji były deputowany Rady Najwyższej Ilja Kiwa. Główne tezy transmitowane przez Rosjan i Ilję Kiwę:

Polska w konflikcie zbrojnym na Ukrainie zamyka szereg ważnych historycznie kwestii:

1) mści się na banderowcach za rzeź wołyńską, rozniecając coraz bardziej wojnę z Rosjanami.

2) automatycznie wyzwala swoje pierwotnie polskie terytoria od Ukraińców, których nienawidzą, a dziś przyjmują ukraińskie kobiety z dziećmi, ale robią to tylko w jednym celu, ponieważ płacą za ziemię, którą chcą zabrać – Lwów, Iwano-Frankiwsk, Tarnopol, to wszystko, co dziś już zostało umieszczone na mapach nowej Polski;

3) Ukraińcy powinni zdać sobie sprawę, że ich prawdziwym wrogiem jest Polak i Kościół katolicki, których zadaniem jest osłabienie, a następnie zniszczenie prawosławia.


Dmytro Antoniuk podsumowuje serię swoich spotkań autorskich:

Odbyło się wiele spotkań w różnych miastach Polski, podczas których udało mi się zebrać 8 600 zł., dołożyłem 2 000 i kupiłem dron, który jest bardzo potrzebny żołnierzy na froncie.


Wysłuchaj całej audycji już teraz!

Pociąg do lata/ Stacja Stargard: Filary, gotyk i Zamęt/ 11.08.2023 r.

Stargard gotykiem stoi, przyjezdni leżą z zachwytu. Reporterzy Radia Wnet dotarli do Stargardu. Tu w ramach pogawędek ukulturniających rozmawiają z autorką książki Zamęt i bibliotekarką

Stargard gotykiem stoi, przyjezdni leżą z zachwytu. Reporterzy Radia Wnet dotarli do Stargardu. Tu w ramach pogawędek ukulturniających rozmawiają z autorką książki Zamęt i bibliotekarką w jednej osobie, proboszczem dopiero co odrestaurowanej kolegiaty i drużyną Filarów Kultury.

Naszymi gośćmi byli:

Joanna Cupak – Zastępca Kierownika w Stargardzkim Centrum Nauki „Filary”

Maciej Dura-Pomaranski rzecznik prasowy SCKO

Jolanta Aniszewska historyk pisarka

Ksiądz Kanonik Janusz Posadzy Proboszcz Parafii pod wezwaniem NMP Królowej Świata

Pociąg do lata/ Stacja Szczecin: Bursztynowy miś, Sydonia i kamienice/ 10.08.2023 r.

Piękna Sydonia i o przewadze Szczecina nad Lizboną. W trakcie audycji z oddziału Muzeum Narodowego w Szczecinie przy Staromłyńskiej 27 rozmawialiśmy o sztuce, archeologii i legendach

Piękna Sydonia i o przewadze Szczecina nad Lizboną. W trakcie audycji z oddziału Muzeum Narodowego w Szczecinie przy Staromłyńskiej rozmawialiśmy z repatriantem z Portugalii, przewodniczką szczecińską rozmiłowaną w legendach oraz legendarnym kuratorem z Muzeum.